Anayasa Mahkemesi 1/6/2023 tarihinde E.2022/120 numaralı dosyada, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesine 5560 sayılı Kanun’un 23. maddesiyle eklenen (5) numaralı fıkranın birinci cümlesinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline, kararın Resmî Gazete’ de yayımlanmasından başlayarak bir yıl sonra yürürlüğe girmesine karar vermiştir.
HAGB kısaltması “hükmün açıklanmasının geri bırakılması” anlamına gelmektedir. HAGB, CMK Md. 231 ve devamında “hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması” şeklinde düzenlenmiştir. İlgili madde metninde hükmün açıklanmasının geri bırakılması açıkça anlatılmıştır . Yine madde metninde uygulama alanları ve koşulları açıkça anlatılmıştır. İlgili madde metninde de belirtildiği üzere HAGB kararı verilebilmesi için bazı temel şartlar vardır;
CMK Md. 231/6 da belirtildiği üzere bu şartlar şunlardır;
“Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar
verilebilmesi için;
a) Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,
b) Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz
önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması,
c) Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan
önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi,
gerekmektedir, ayrıca sanığın kabul etmemesi halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemez. ”
Madde metnine bakılacak olursa şartlar gayet açıktır. Sanık daha önce kasıtlı suçtan mahkum olmuş bulunmamalıdır. Mahkeme aşamasında tutum ve davranışları olumlu olmalıdır. Mahkeme de yeniden suç işlemeyeceği kanaatini oluşturmalıdır. Ayrıca kendisi hakkında HAGB kararı verilmesine rızası olmalıdır. Maddenin AYM tarafından iptal edilmesi sonucunda;
Karar resmi gazete de yayınlandıktan 1 yıl sonra HAGB kurumu sona erecektir. İlgili tarih itibariyle yapılan yargılamalarda HAGB’ ye hükmedilemeyecektir.
